İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda, Birleşik Krallık’tan ayrılıyor mu?

İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda’daki bağımsızlık yanlısı partilerin liderleri Cardiff’te buluşuyor. Zirvede ortak mutabakat imzalanacak.

İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda liderleri, bugün Birleşik Krallık’ın dağılma sürecini başlatmak üzere hazırlanan anlaşmayı imzalamak üzere bir araya gelecek. İngiltere basınında yer alan haberlere göre Birleşik Krallık dahilindeki dört ülkeden İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda’nın başbakanları, bugün Galler’in başkenti Cardiff’te bir araya gelerek, bağımsızlık referandumları düzenleme hakkı talebini de içeren mutabakat zaptına imza atacak. Zirveye İskoç Ulusal Partisi (SNP) lideri ve İskoçya Başbakanı John Swinney, Plaid Cymru lideri ve Galler Başbakanı Rhun ap Iorwerth, Sinn Fein Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Kuzey İrlanda Başbakanı Michelle O'Neill’in yanı sıra Sinn Fein Genel Başkanı Mary Lou McDonald iştirak edecek. Üç başbakanın zirvede imza atacakları mutabakat zaptının ülkelerinin kendi geleceğini tayin etme hakkına işaret eden bir deklarasyon da içermesi bekleniyor. İngiliz basınındaki haberlere göre belgenin ayrıca ülkeler arasında ekonomi, enerji, Avrupa ve uluslararası iş birliğini de öngörmesi bekleniyor. Anlaşma çerçevesinde üç partinin de kendi ülkelerinin Avrupa Birliği (AB) içinde yer alması gerektiği konusunda, yani İskoçya ve Galler’in yeni üyeler olarak, Kuzey İrlanda’nın ise İrlanda Cumhuriyeti’nin bir parçası olarak AB üyesi olmaları gerektiğini beyan etmeleri de öngörülüyor. Bu hamlenin İngiltere Başbakanı Burnham üzerindeki baskıyı daha da artırması bekleniyor. Bağımsızlık yanlısı liderlerin bir araya geleceği Cardiff zirvesi, İngiltere Başbakanı Burnham’ın çarşamba günü Avam Kamarası’nda yaptığı açıklamada Kuzey İrlanda'nın Birleşik Krallık'tan ayrılarak, İrlanda ile birleşmesi için toplumsal mutabakat bulunması halinde bunun değerlendirilmesi gerekeceğini söylemesinin ardından geldi. Burnham, açıklamasında benzer bir durumun İskoçya için de geçerli olduğunu ve İskoçya'da yeni bir bağımsızlık referandumu yapılabileceğini ima etti. Burnham, bu açıklamalarının sonrasındaki gün geri adım atarak İskoçya için yeni bir referandumun "söz konusu olmadığını" açıklamıştı. Trump, İrlanda’nın birleştiğini görmeyi istediğini söylemişti Söz konusu zirve ayrıca ABD Başkanı Donald Trump’ın "İrlanda’nın birleştiğini görmeyi çok istediği" açıklamasından iki gün sonra gerçekleşecek. Kuzey İrlanda’nın Birleşik Krallık’tan ayrılarak İrlanda ile birleşmesinin "harika bir şey" olacağını söyleyen Trump, "Bunun neresi kötü olabilir?" demişti. Kuzey İrlanda açısından süreç İskoçya ve Galler’den farklı ilerliyor. Sinn Féin’in hedefi bağımsız bir Kuzey İrlanda devleti kurmak değil, Kuzey İrlanda’nın Birleşik Krallık’tan ayrılarak İrlanda Cumhuriyeti ile birleşmesi. Son kamuoyu araştırmalarında bağımsızlığa desteğin İskoçya’da yüzde 47, Kuzey İrlanda’da yüzde 36 ve Galler’de yüzde 32 seviyesinde olduğu aktarılıyor. Bu nedenle üç bölgede de şu anda bağımsızlık lehine kesin bir çoğunluktan söz etmek mümkün değil.