G7 Zirvesi başlıyor: Liderler Evian'da Ukrayna ve İran'ı görüşecek

Birleşik Krallık, Fransa, Almanya ve İtalya, bugün yaptıkları açıklamada, ABD ile İran arasında savaşı sona erdiren anlaşmanın ardından, İran'ın nükleer programına ilişkin adımlar atması karşılığında Tahran'a yönelik yaptırımları kaldırmaya hazır olduklarını bildirdi.

G7 Zirvesi denildiğinde akla dünya siyasetinin en büyük sahnesi geliyor. Bu kez adres, Fransa'nın Cenevre Gölü kıyısındaki Evian kenti. Çünkü "Dünyanın yedi önde gelen sanayi ülkesi" olarak nitelenen grubun dönem başkanlığını bu yıl Fransa yürütüyor. 2026 yılı aynı zamanda Avrupalı liderlerin, son derece öngörülemez olarak görülen ABD Başkanı Donald Trump ile bir kez daha bir araya gelmesi anlamına geliyor. G7 ülkeleri ABD, Fransa, Birleşik Krallık, Almanya, Japonya, Kanada ve İtalya'dan oluşuyor. Bu ekonomik güçlerin buluşması, her zamanki gibi en üst düzey güvenlik önlemlerini de beraberinde getiriyor. Evian ve çevresinde yeniden kitlesel protestolar düzenleneceği duyuruldu. Protestolarda küresel göç hareketleri, iklimin korunması, zenginlerle yoksullar arasındaki uçurum ve bunlara karşı gelişen, zaman zaman şiddete varan tepkiler gündeme geliyor. G7 Zirvesi öncesinde bu yıl da aynı soru soruluyor: Dünyanın en güçlü liderlerini bir araya getiren ve ekonomik konuların gayriresmî biçimde ele alındığı bu format, günümüzün gerçek güç dengelerini hâlâ yansıtıyor mu? Örneğin yeni süper güç Çin bu masada yer almıyor. G7 formatı, o dönemin önemli sanayi ülkelerinin liberal demokratik yönelimli gayriresmî buluşması olarak kuruldu. Çin bu tanıma uymuyor." Rusya ise Soğuk Savaş'ın ardından başlangıçta bu değerlere bağlılık göstermesi nedeniyle gruba dahil edilmişti. Ancak Moskova, 2014'ten bu yana toplantılara davet edilmiyor. Böylece G8 yeniden G7'ye dönüştü. Ukrayna'nın geleceği Evian'daki zirvenin önemli başlıklarından biri olacak. Fransız yetkililer, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin Salı sabahı G7 oturumlarından birine katılacağını açıkladı. Ancak bunun video bağlantısıyla mı yoksa bizzat mı olacağı henüz netleşmedi. Ev sahibi Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Çarşamba günü yaptığı açıklamada şöyle konuştu: "Bu bizim için çok önemli. Çünkü G7 içinde Ukrayna'ya desteğe ilişkin ortak anlayışı yeniden tesis etmemiz gerekiyor." Başka bir ifadeyle, Ukrayna savaşının yeniden Donald Trump'ın gündeminde üst sıralara taşınması hedefleniyor. Zirvenin ikinci önemli başlığı olan ABD ile İsrail'in İran'a karşı yürüttüğü savaş. G7 Zirvesi'nin başladığı gün ABD ve İran savaşı sona erdirecek anlaşma metni üzerinde uzlaşmaya varıldığını duyurdu. Anlaşmanın imzalanması ve uygulanması halinde Hürmüz Boğazı'nın yeniden gemi trafiğine açılması bekleniyor. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ise, G7 Zirvesi'nde bugün ABD-İran anlaşması çerçevesinde Hürmüz Boğazı'nın uzun vadeli olarak yeniden açılması konusunun ele alınacağını açıkladı. Macron, Instagram hesabından paylaştığı video mesajında, Fransa'da düzenlenen G7 Zirvesi'nde "Bu anlaşmanın sonuçlarını değerlendirmek, Lübnan'a destek vermek, Hürmüz Boğazı'nın kalıcı olarak yeniden açılmasını sağlamak ve elbette İran'ın nükleer ve füze faaliyetlerine ilişkin bir anlaşmaya varmak" hedeflerinin gündemde olacağını söyledi. Geçen yıl Kanada'da düzenlenen G7 Zirvesi'nde olduğu gibi, bu yıl da yedi liderin ortak bir sonuç bildirgesi imzalaması beklenmiyor. Bunun yerine belirli başlıklarda ayrı anlaşmalar yapılması planlanıyor. Tüm katılımcılar, bu kez Donald Trump ile yeni bir gerilim yaşanmamasını umuyor. Zira ABD Başkanı, 2025 yılında Kanada'da düzenlenen zirveyi planlanandan önce terk etmişti.