İran’dan ABD’ye üç aşamalı yeni müzakere teklifi

İran yönetimi, Hürmüz Boğazı’nın trafiğe açılmasını ve savaşın sona erdirilmesini içeren üç aşamalı yeni bir müzakere planını Pakistanlı aracılar vasıtasıyla ABD’ye iletti.

İran yönetiminin, Hürmüz Boğazı’nın deniz trafiğine açılması ve süregelen savaşın sonlandırılması karşılığında nükleer program başlığının ertelenmesini öngören yeni teklifi ABD makamlarına ilettiği bildirildi. Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer serbestisinin yeniden tesis edilmesini içeren öneri, mevcut ateşkesin uzun süreli olarak uzatılmasını veya savaşın tamamen sona erdirilmesine dair kapsamlı bir anlaşma yapılmasını kapsıyor. Beyaz Saray’ın teklifi teslim aldığı belirtilirken, ABD tarafının vereceği yanıt henüz netlik kazanmadı. ABD Başkanı Donald Trump’ın, müzakerelerdeki tıkanıklığı ve Washington’ın atacağı olası adımları değerlendirmek üzere 27 Mayıs Pazartesi günü Beyaz Saray Durum Odası’nda İran gündemli bir toplantı gerçekleştirdiği bildirildi.  İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin İslamazbad’daki temasları sırasında, nükleer program konusunun müzakere masasında şimdilik devre dışı bırakılması meselesini gündeme getirdiği kaydedildi. Habere göre Arakçi; Pakistan, Mısır, Türkiye ve Katar’dan oluşan aracı taraflara, Tahran yönetiminin uranyum zenginleştirmenin durdurulması ve stokların yurt dışına çıkarılması yönündeki ABD taleplerine nasıl yanıt verileceği konusunda kendi içinde henüz bir uzlaşıya varmadığını iletti. El-Meyadin televizyonunun daha önce aktardığı bilgilere göre İran, ABD ile yapılacak görüşmeler için üç aşamalı bir formül sundu. Planın ilk aşamasında savaşın durdurulması ile İran ve Lübnan’a yönelik güvenlik garantilerinin verilmesi yer alıyor. İkinci aşama Hürmüz Boğazı’nın yönetimine dair düzenlemeleri kapsarken, nükleer program tartışmaları üçüncü ve son safhaya bırakılıyor. Tahran’ın, ilk iki maddede mutabakat sağlanmadan nükleer başlığını görüşmeyi reddettiği belirtiliyor. ABD yönetimi, İran’ın nükleer silaha sahip olmamasını dış politikasındaki “kırmızı çizgi” olarak tanımlamaya devam ediyor. Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, Tahran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerinden vazgeçmesinin Başkan Trump’ın öncelikler listesinde ilk sırada bulunduğunu ifade etmişti. İran ve ABD arasında 8 Nisan’dan bu yana yürürlükte olan ve Trump tarafından belirsiz bir süreye kadar uzatılan ateşkes süreci devam ediyor. Başkan Trump, 25 Nisan tarihinde Özel Temsilci Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner’ın Pakistan’daki yeni tur müzakerelere katılımını iptal ettiğini açıklamış, ertesi gün ise İran yönetimine doğrudan Washington’ı aramaları veya bir heyet göndermeleri çağrısında bulunmuştu.