NASA, yeni teleskobunu fırlatıyor: Evrenin haritasını çıkaracak

Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), evrenin bugüne kadarki en geniş haritasını çıkarmak ve fizikteki en büyük gizemlerden bazılarını aydınlatmak üzere çok yıllı bir göreve başlayacak yeni amiral gemisi uzay teleskobunu pazar günü fırlatmaya hazırlanıyor.

NASA, evrenin haritasını çıkarmak ve fizikteki büyük gizemleri aydınlatmak üzere yeni amiral gemisi Roman Uzay Teleskobu'nu fırlatmaya hazırlanıyor. Uzayın geniş derinliklerini panoramik olarak görüntüleyecek biçimde tasarlanan Roman Uzay Teleskobu hakkında konuşan ABD Başkanı Donald Trump, cuma günü NASA'nın Teksas eyaletine bağlı Houston'daki merkezinde düzenlenen törende gözlemevinin "evrenin sırlarını çözmeye yardımcı olacağını" ifade etti. Boyu 12 metreyi aşan son teknoloji gözlemevinin, SpaceX'e ait Falcon Heavy roketiyle Florida'dan yerel saatle 07.26'da (TSİ 14.26) fırlatılması planlanıyor. 10 yılı aşkın bir sürede 4 milyar doları aşan maliyetle geliştirilen teleskop, adını NASA'nın bir diğer amiral gemisi olan Hubble'ın mimarlarından öncü Amerikalı gökbilimci Nancy Grace Roman'dan alıyor. Hubble teleskobu evrenin sanılandan daha hızlı genişlediğini ortaya koyarken, Roman karanlık madde ve karanlık enerji dahil olmak üzere henüz çözülememiş diğer gizemlere yanıt arayacak. NASA Başkanı Jared Isaacman, projeyi nisan ayında basına tanıtırken "Roman, Dünya'ya evrenin yeni bir atlasını kazandıracak" demişti. Hubble'dan 100 kat daha geniş ve James Webb'den de belirgin şekilde büyük bir görüş alanına sahip olan Roman, Dünya'dan 1,5 milyon kilometre uzaklıktaki gözlem noktasına yaklaşık 100 günde ulaşarak gökyüzünün devasa bölümlerini tarayacak. Daha yüksek güç ve hassasiyet sunan Webb gibi diğer gözlemevleriyle eşgüdümlü çalışmak üzere tasarlanan Roman, binlerce yeni ötegezegenin yanı sıra büyük kütleli yıldızların patlamalı ölümleri olan on binlerce süpernovayı keşfetmeyi amaçlıyor. Roman'ın teknik yöneticisi Dave Content AFP'ye yaptığı değerlendirmede, "Bu, bugüne kadar üretilmiş en büyük gök cisimleri kataloğu olacak ve bizimkine benzer güneş sistemlerinin ne kadar yaygın olduğunu anlamamızı sağlayacak" dedi. Yeni teleskop aynı zamanda kökeni henüz bilinmeyen ancak evrenin yaklaşık yüzde 95'ini oluşturduğu düşünülen karanlık madde ve karanlık enerjiye de ışık tutacak. Karanlık maddenin bir tür kütleçekimsel yapıştırıcı işlevi gördüğü, karanlık enerjinin ise evrenin genişlemesini yönlendiren itici bir güç olduğu kabul ediliyor. Kızılötesi görme yeteneğiyle donatılan Roman, gök cisimlerinin milyarlarca yıl önce yaydığı ışığı tespit ederek zaman içinde geriye bakabilecek; böylece bilim insanlarına evrenin uzak geçmişini görme ve bu iki gizemli olguyu daha iyi anlama fırsatı sunacak.