Labratuvarda üretilen altın piyasayı sarsabilir mi?

Labratuvarda üretilen altın piyasayı sarsabilir mi?

San Francisco merkezli küçük bir füzyon enerjisi şirketi olan Marathon Fusion, çarşamba günü yaptığı açıklamada, geçen ay cıvayı kararlı altına dönüştürdüğünü duyurdu. Şirket, bu sonuçla dünyanın en büyük parçacık fiziği laboratuvarını işleten, merkezi Cenevre’de bulunan Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi’nin (CERN) rekorunu 10 kat aşmış oldu. Bağımsız olarak doğrulanmayan bu iddia, simyacıların yüzyıllardır kurduğu hayali yeniden gündeme getirirken laboratuvarda üretilen altının, laboratuvar ortamında yetiştirilen değerli taşların elmas piyasasında yarattığı etkiye benzer bir sonuç doğurabileceği endişesini de beraberinde getirdi. 2023 yılında kurulan Marathon Fusion, atomları Güneş’te olduğu gibi birleştirerek elektrik üretmeyi amaçlayan geleceğin füzyon santralleri için yakıt sistemleri geliştiriyor. Şirket, internet sitesinde ABD Enerji Bakanlığını iş ortakları arasında gösteriyor. Ayrıca yüksek riskli enerji araştırmalarını destekleyen bakanlık kuruluşu ARPA-E tarafından 2023 yılında verilen bir ödüle layık görüldü. Marathon Fusion’ın destekçileri arasında, Bill Gates tarafından kurulan iklim teknolojileri ağı Breakthrough Energy ile dünyanın önde gelen doğal elmas şirketi De Beers’in sahibi madencilik grubu Anglo American da bulunuyor. De Beers, “Bir elmas sonsuza dek sürer” sloganıyla tanınıyor. Şirket, açıklamasında “cıvayı gerçek ve kararlı altına dönüştürdüğünü ve CERN’in rekorunu 10 kat aştığını” belirtti. CERN, 2025 yılında yaptığı açıklamada, dünyanın en güçlü parçacık hızlandırıcısı olan Büyük Hadron Çarpıştırıcısı’nın (LHC), 2015-2018 yılları arasındaki çalışmaları sırasında yaklaşık 29 pikogram, yani gramın 29 trilyonda biri kadar altın oluşturduğunu bildirdi. Bu miktar yaklaşık 86 milyar altın çekirdeğine karşılık geliyordu. Ancak bu çekirdekler, hızlandırıcının ekipmanlarıyla çarpışarak yok olmadan önce saniyenin çok küçük bir bölümü kadar varlığını sürdürebildi. Marathon Fusion’ın yöntemi ise füzyon tepkimeleri sırasında açığa çıkan nötronları cıvaya yönlendirerek metalin kararsız bir izotopa dönüşmesini sağlıyor. Bu izotop daha sonra bozunarak altına dönüşüyor. Şirket ayrıca, füzyon yakıtında kullanılan izotopları birbirinden ayırmak amacıyla elektrik yüklü gazı yüksek hızda döndüren plazma santrifüjü adlı makineyle 40 yıllık Sovyet rekorunu kırdığını öne sürüyor. Marathon Fusion, şu anda San Francisco’da, boyutuna oranla rekor düzeyde güç üretmeyi hedefleyen bir reaktör inşa ettiğini belirtiyor. Güç yoğunluğu olarak adlandırılan bu ölçüt, bir reaktörün boyutuna kıyasla ne kadar enerji ürettiğini ifade ediyor. Ancak şirketin altın üretimine ilişkin iddiası henüz bağımsız olarak doğrulanmadı. Mevcut bilgiler, ne kadar altın üretildiğini veya bunun maliyetini ortaya koymuyor.