Türkiye'nin girişimiyle 7 ülke İstanbul'da bir araya gelecek

Toplantı, yedi ülkeyi Türkiye'nin girişimiyle ilk kez R4+E3 formatında bir araya getirecek. Toplantıda, önümüzdeki dönemde hayata geçirilebilecek iş birliği ve koordinasyon olanaklarının değerlendirilmesi bekleniyor.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Türkiye'nin girişimiyle cuma günü İstanbul'da düzenlenecek R4 (Türkiye, Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan) ve R4+E3 (İngiltere, Almanya, Fransa) Dışişleri Bakanları Toplantıları'na ev sahipliği yapacak. E3, İran'ın nükleer programına ilişkin diplomatik koordinasyonu ilerletmek amacıyla 20 yılı aşkın süre önce kuruldu. Bu yıl oluşturulan R4 ise Mısır ile Ağustos ayında Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan karşılıklı savunma anlaşmasının taraflarını bir araya getiriyor. Görüşmelerde Filistin meselesi, Yemen'deki gelişmeler, Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer güvenliği ve Rusya-Ukrayna savaşını sona erdirmenin yolları ve önümüzdeki dönemde hayata geçirilebilecek iş birliği ve koordinasyon olanaklarının değerlendirileceğini belirtti. Fidan'ın görüşmelerde, “Bölgesel güvenlik her şeyden önce bölge ülkelerinin sorumluluk üstlenmesini gerektiriyor” mesajını vermesi bekleniyor. Bu çerçevede Türkiye'nin, bölgesel sahiplenme temelinde iş birliği mekanizmalarını güçlendirmeye öncelik verdiğini vurgulaması öngörülüyor. Fidan'ın ayrıca, mevcut anlaşmazlıkların birbirini beslemesine, çatışmaların yeni bölgelere yayılmasına ve bölgesel gerilimlerin daha geniş çaplı istikrarsızlığa dönüşmesine izin verilmemesi gerektiğini dile getirmesi bekleniyor. Toplantıda İsrail'in yerleşim faaliyetlerini genişletmesine ve “yerleşimci terörünü teşvik etmesine” karşı uluslararası toplumun İsrail üzerindeki baskıyı artırması gerektiği mesajının da öne çıkması bekleniyor. Fidan'ın Yemen'deki Husilerin saldırıları karşısında Suudi Arabistan'ın güvenliğine verilen desteği vurgulaması, Hürmüz ve Babülmendep boğazlarında seyrüsefer serbestisinin kalıcı biçimde güvence altına alınması gerektiğini belirtmesi öngörülüyor. Karadeniz'deki güvenlik durumu da görüşmelerin önemli başlıkları arasında yer alacak. Fidan'ın, Rusya-Ukrayna savaşının Karadeniz'e yayılmasını önlemek ve bölgedeki sivil ölümlerine son vermek amacıyla Türkiye'nin daha önce dile getirdiği uyarı ve önerileri yinelemesi bekleniyor. Savaşın Karadeniz'e taşmasıyla son aylarda ticari gemilere yönelik, sıklıkla insansız hava araçlarıyla gerçekleştirilen saldırılar arttı. Türk gemileri de giderek daha fazla bu saldırıların hedefi hâline geliyor. Türkiye geçen ay Rusya ve Ukrayna'ya saldırıların sona erdirilmesi için bir öneri iletti. Ancak özellikle Romanya ve Bulgaristan yakınlarında son haftalarda saldırıların artması, bu girişimin sonuç vermediğine işaret ediyor. NATO, salı günü Karadeniz'e ek uçaklar, insansız hava araçları ve radar sistemleri konuşlandıracağını duyurdu. İttifak, bölgede daha fazla sensör kullanılması ve veri paylaşımının artırılması yoluyla güvenlik durumuna ilişkin farkındalığın geliştirilmesi çağrısında bulundu.