Polonya'da Anayasa Mahkemesi krizi büyüyor: AB parlamentonun atama yetkisine destek verdi

Polonya Anayasa Mahkemesi'nin yeni üyelerinin atanması konusunda cumhurbaşkanı ile hükümet arasında yaşanan gerilim AB gündemine taşındı.

Polonya'da Anayasa Mahkemesi Başkanı Bogdan Swieczkowski ile Başkan Yardımcısı Bartlomiej Sochanski'nin görevden uzaklaştırıldığının duyurulması ülkede siyasi gerilimi artırmıştı. Gelişmeler üzerine Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, Senegal ziyaretini yarıda keserek ülkesine döndü. Nawrocki, Cumhurbaşkanlığı Sarayı'nda yetkililerle görüştükten sonra Anayasa Mahkemesi binasına gitti. Cumhurbaşkanı ile yargıçlar arasında binaya giriş sırasında arbede yaşandı. Avrupa Komisyonu, 8 yeni üyenin atanmasının parlamentonun anayasal yetkileri kapsamında olduğunu açıkladı. Komisyonun açıklaması, cuma gecesi Anayasa Mahkemesi binası önünde yaşanan ve televizyondan canlı yayımlanan gerginliğin ardından geldi. Olay, on yılı aşkın süredir devam eden yargı bağımsızlığı ve mahkemenin yapısına ilişkin tartışmayı yeniden Avrupa gündemine taşıdı. Bir Avrupa Komisyonu sözcüsü cumartesi günü Euronews'e yaptığı açıklamada, “Polonya makamları, Anayasa Mahkemesi'nin Polonya Anayasası'na ve Avrupa Birliği Adalet Divanı'nın ilgili içtihatlarına uygun şekilde işleyebilmesini sağlamakla yükümlüdür,” dedi. Sözcü, “Anayasa Mahkemesi'nin sekiz yeni üyesinin atanması, Polonya parlamentosu Sejm'in anayasal yetkileri kapsamındadır,” ifadelerini kullandı. Komisyon ayrıca Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin (AİHM) 5 Mayıs 2026 tarihli kararına da işaret etti. Mahkeme, Polonya'daki yetkili makamlardan, Mart 2026'da Sejm tarafından atanan yargıçların görevlerine başlamalarının ve görevlerini yerine getirmelerinin engellenmemesini isteyen geçici tedbir kararı almıştı. Başbakan Donald Tusk, krize ilişkin ilk kapsamlı açıklamasını cumartesi akşamı televizyondan yaptığı konuşmada dile getirdi. Cuma günü yaşananları “skandal olaylar” olarak nitelendiren Tusk, benzer görüntülerin Polonya'da bir daha yaşanmamasını umduğunu söyledi. Kriz, Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki'nin yeni yargıçların atanması konusunda yaşanan çıkmazın ortasında cuma gecesi mahkeme binasına girmeye çalışmasıyla tırmandı. Gerginlik sırasında polis binanın çevresini sardı. Olayların canlı yayımlanması, ülkenin en yüksek yargı organının yapısı konusunda cumhurbaşkanı ile hükümet arasındaki anlaşmazlığın boyutunu gözler önüne serdi.